کلسترول خوب یا HDL چیست؟
آیا تا به حال به تفاوت میان «کلسترول خوب» و «کلسترول بد» فکر کردهاید؟ آیا کلسترول انواع دیگری نیز دارد؟
HDL که به آن کلسترول خوب گفته میشود، نقش بسیار مهمی در سلامت بدن ایفا میکند. این نوع کلسترول، مسئول پاکسازی رگهای خونی از کلسترول مضر است. سطوح بالای HDL، خطر ابتلا به بیماریهای قلبی را کاهش میدهد، در حالی که سطوح پایین آن، این خطر را به شدت افزایش میدهد.
چرا HDL برای بدن مفید است؟
HDL مخفف لیپوپروتئین با چگالی بالا است. هر ذره HDL، یک ساختار میکروسکوپی است که از لیپوپروتئینها تشکیل شده و کلسترول را در بر میگیرد. چگالی بالای این ذرات، وجه تمایز اصلی آن با سایر انواع کلسترول است.
کلسترول ذاتاً مضر نیست؛ بلکه یک چربی ضروری برای بدن است که به حفظ تعادل در سلولها کمک میکند. برای پاکسازی عروق، کلسترول توسط سلولهایی به نام لیپوپروتئینها به سمت رگها منتقل میشود. لیپوپروتئینها با کلسترول رفتارهای متفاوتی دارند و هر کدام به شیوه خود، کلسترول لازم را به رگها هدایت میکنند.
متخصصان معتقدند که HDL به روشهای گوناگونی به کاهش خطر حمله قلبی کمک میکند:
HDL، کلسترول بد (LDL) را از دیواره رگها پاکسازی و لایهروبی میکند.
این نوع کلسترول، LDL را بازیافت کرده و آن را برای پردازش مجدد به کبد بازمیگرداند.
HDL نقش محافظتی برای دیواره رگهای خونی ایفا میکند. آسیب به دیواره رگها، اولین گام در فرآیند تصلب شرایین (گرفتگی عروق) است که میتواند منجر به حمله قلبی و سکته مغزی شود. HDL با تمیز نگه داشتن دیواره رگها، به حفظ سلامت آنها کمک میکند.
میزان مناسب و مفید HDL در بدن چقدر است؟
آزمایش کلسترول، میزان HDL خون شما را مشخص میکند. اما این اعداد چه معنایی دارند؟
HDL بالاتر از ۶۰ میلیگرم در دسیلیتر، یک سطح بالا و بسیار مناسب برای بدن محسوب میشود.
HDL پایینتر از ۴۰ میلیگرم در دسیلیتر، بسیار پایین و نامناسب است.
به طور کلی، افرادی که میزان HDL بالایی دارند، در برابر بیماریهای قلبی در وضعیت امنتری قرار دارند. اما کسانی که HDL خونشان پایین است، به شدت در معرض خطر بیماریهای قلبی قرار میگیرند.
چه راه حلی برای میزان پایین کلسترول خوب یا HDL وجود دارد؟
اگر میزان HDL خون شما پایین است، روشهای متعددی برای افزایش آن وجود دارد:
ورزش منظم: انجام ورزشهای هوازی به مدت ۳۰ تا ۶۰ دقیقه در اکثر روزهای هفته، به بالا رفتن HDL شما کمک میکند.
ترک سیگار: مصرف سیگار باعث کاهش میزان HDL میشود. قطعاً ترک آن، این میزان را افزایش خواهد داد.
حفظ وزن ایدهآل و سالم: داشتن وزن مناسب نه تنها HDL شما را بالا میبرد، بلکه خطر حمله قلبی را کاهش داده و فواید بسیاری برای سلامت عمومی شما دارد.
گاهی اوقات، پزشک متخصص ممکن است برای افزایش سطح HDL، دارو تجویز کند. با این حال، به خاطر داشته باشید که علاوه بر کلسترول، عوامل متعددی مانند دیابت، سیگار کشیدن، فشار خون بالا، اضافه وزن و ژنتیک نیز در بیماریهای قلبی و عروقی نقش دارند.
از آنجایی که عوامل متعددی در بیماریهای قلبی و عروقی نقش دارند، ممکن است فردی با سطح HDL مناسب نیز دچار مشکلات قلبی شود. در مقابل، فردی دیگر با HDL پایین میتواند قلبی سالم داشته باشد. اما به طور کلی، افراد با HDL پایین بیشتر در معرض خطر بیماریهای قلبی و عروقی قرار دارند.
متخصصان توصیه میکنند که هر پنج سال یک بار آزمایش کلسترول انجام شود. افرادی که پروفایل چربی غیرعادی دارند و سایر عوامل خطر را نیز دارا هستند، باید این آزمایش را زودتر تکرار کنند.
اگر از HDL پایین رنج میبرید، گامهای سلامتی را برای افزایش آن بردارید. تغذیه صحیح، ورزش منظم و ترک سیگار تأثیر بسزایی در این زمینه خواهند داشت. تغییر شیوه زندگی، تحولات مهمی در زندگی افراد ایجاد میکند و حتی میتواند از حملات قلبی و عروقی و سکتههای مغزی پیشگیری کند.
